МАҢҒЫСТАУ ОБЛЫСЫНЫҢ ДАМУЫНА МЕМЛЕКЕТТІК БАСҚАРУДЫ ЦИФРЛЫҚ ТРАНСФОРМАЦИЯЛАУДЫҢ ӘСЕРІ (2020–2025 ЖЖ.)

Abstract

Мемлекеттік басқаруды цифрлық трансформациялау – Қазақстан Республикасының негізгі стратегиялық бастамаларының бірі болып табылады. Ол мемлекеттік қызметтердің тиімділігін арттыруға, сыбайлас жемқорлықты төмендетуге және өңірлердің әлеуметтік-экономикалық дамуын жеделдетуге бағытталған. Экономикалық өсімі жоғары энергетикалық ресурстарға бай Маңғыстау облысы цифрландыру үдерісінде ерекше орын алады.

Мақалада 2020–2025 жылдар аралығында Маңғыстау облысында мемлекеттік басқаруға цифрлық технологияларды енгізудің динамикасы талданған, сондай-ақ осы өзгерістердің мемлекеттік қызметтердің сапасына, экономикалық дамуға және халықтың әлеуметтік әл-ауқатына әсері бағаланған. Зерттеу нормативтік-құқықтық құжаттарды, әкімдіктердің статистикалық деректерін, мемлекеттік қызметшілер мен азаматтардың (n=350) сауалнама нәтижелерін талдау негізінде жүргізілген.

Маңғыстау облысында электрондық үкімет жүйелерін, электрондық сауданы, ауыл шаруашылығы мен білім беру салаларын цифрландыруды қамтитын 47 ірі цифрлық жоба іске асырылғаны анықталды. Онлайн көрсетілетін мемлекеттік қызметтердің үлесі 2020 жылы 23%-дан 2025 жылы 88%-ға дейін өскен, бұл орташа республикалық көрсеткіштерге сәйкес келеді. Цифрлық трансформацияның экономикалық әсері 2020–2024 жылдар аралығында 42,7 млрд теңге деп бағаланды, оның ішінде бюджеттік шығындарды үнемдеу (13,2 млрд теңге), инвестицияларды тарту (28,5 млрд теңге) және сыбайлас жемқорлық индекстерін төмендету қамтылған.

Дегенмен, зерттеу кейбір мәселелерді де көрсетті: халықтың цифрлық сауаттылығының жеткіліксіздігі (ауыл халқының 58%-ында онлайн қызметтерді пайдалану дағдылары жоқ), қала мен ауыл арасындағы цифрлық алшақтық, кейбір жергілікті басқару органдарында қаржыландыру тапшылығы. Цифрландыруды жеделдету бойынша ұсыныстар әзірленді, олардың ішінде инфрақұрылымды дамыту, кадрларды даярлау және өңірлік және жергілікті деңгейдегі билік органдары арасындағы үйлестіруді жетілдіру ба