БАЛАЛАР ОЙЫНШЫҚТАРЫ АРҚЫЛЫ ҚАЗАҚТЫҢ ҰЛТТЫҚ ҚҰНДЫЛЫҚТАРЫН НАСИХАТТАУ ЖӘНЕ ЖАҢҒЫРТУ

Abstract

Мақаланың мақсаты – мектепке дейінгі білім беру жағдайында балалар ойыншықтары арқылы қазақтың ұлттық құндылықтарын насихаттау мен жаңғыртудың ғылыми-педагогикалық негіздерін айқындау және ұлттық мазмұндағы ойыншықтарды оқу-тәрбие үдерісіне енгізудің педагогикалық моделін ұсыну. Зерттеу теориялық талдау, салыстырмалы-педагогикалық сараптау, нормативтік құжаттарды мазмұндық талдау және педагогикалық модельдеу әдістеріне негізделді. Қазақстан Республикасының мектепке дейінгі тәрбие мен оқытудың мемлекеттік стандарты, үлгілік оқу бағдарламалары, этнопедагогика, ойын психологиясы және ойын терапиясы саласындағы еңбектер жүйеленді. Зерттеу нәтижесінде ұлттық ойыншықтарды қолданудың үш деңгейлі моделі нақтыланды: мазмұндық деңгей (ұлттық мәдени кодты іріктеу), ұйымдастырушылық деңгей (дамытушы орта мен «Ойын терапиясы» кабинетін жабдықтау) және әдістемелік деңгей (сабақ, еркін ойын, жобалық жұмыс, ата-анамен серіктестік). Сондай-ақ «Қазақ ауылы», «Ұлттық ойындар», «Ұлттық кейіпкерлер», «Қолөнер шеберханасы», «Дыбысты домбыра» сияқты ойыншық модельдерінің тәрбиелік мазмұны сипатталды. Ұлттық ойыншықтарды жүйелі пайдалану баланың тілдік белсенділігін, әлеуметтік әрекеттесуін, мәдени сәйкестілігін және эмоционалдық қатысуын күшейтетіндігі негізделді. Ұсынылған материалдар мектепке дейінгі ұйымдарда вариативтік компонент әзірлеуге, дамытушы ортаны жабдықтауға және педагогтердің әдістемелік жұмысын жетілдіруге қолдануға болады